NASZE ADRESY

 

Warszawa

ul. Krucza 6/14b
tel. 602 747 957
 

Płock

ul. Piłsudskiego 35
tel. 787 947 957
 

Łódź

ul. Kamińskiego 21
tel. 696 696 214

 

FIZJOTERAPIA

ZABIEGI OPERACYJNE

BLOG

Nasze współprace

Polityka prywatności

DLA PARTNERÓW

Kontakt w sprawie współpracy

Natalia Skibska 

mail: natalia.skibska@essedlazdrowia.pl

 

Względny niedobór energii RED-s.

Niejednokrotnie jako zespół ESSE dla zdrowia zaznaczamy, że aktywność fizyczna jest niezwykle istotnym elementem dobrostanu zarówno fizycznego jak i psychicznego. Należy jednak mieć na uwadze, że zbyt intensywna aktywność fizyczna, przy niedostatecznej podaży energii i makroskładników może też negatywnie wpływać na nasze zdrowie. W tym wpisie, przybliżymy Wam kilka informacji o tak zwanym zespole REDS -względnym niedoborze energii w sporcie.

 

Pierwsze zagadnienie, związane z niską dostępnością energii osób aktywnych fizycznie zostało opisane w 1993 roku i było określone TRIADĄ SPORSMENEK (ang. Female athlete triad). Są to 3 zaburzenia występujące jednocześnie u kobiet wyczynowo uprawiających daną dziedzinę sportową- zaburzenia odżywiania, brak miesiączki oraz osteoporoza. W 2014 roku zostało ono nieco poszerzone, ponieważ zauważono, że problem niskiej dostępności energii nie dotyczy tylko płci żeńskiej. Międzynarodowy Komitet Olimpisjki (MKOi) określił tą grupę zaburzeń jako względny niedobór energii w sporcie (ang. RED-s Relative Energy Deficiency in Sport). Zespół ten opisuje więcej negatywnych skutków płynących z niedostatecznym spożyciem energii u osób aktywnych fizycznie. Ponadto, zauważono, że zaburzenia obejmujące tiradę sportsmenek jak i zespół RED’s występują nie tylko u wyczynowych sportowców, ale także u osób rekreacyjnie uprawiających sport.

 

Główną przyczyną rozwinięcia się zespołu RED-s jest niedostateczna podaż energii, potrzebnej do zachowania prawidłowych funkcji życiowych i procesów metabolicznych.

 

Kiedy zbyt niska podaż energii utrzymuje się dłuższy czas, następują zmiany w regulacji przemian metabolicznych skutkujące zmniejszeniem wydatku energii na procesy, które kolokwialnie ujmując, nasz organizm postrzega jako „mniej ważne do przetrwania”. Na skutek czego, dochodzi do zaburzeń metabolicznych, sportowych i hormonalnych, objawiających się między innymi:

  • Zaburzeniami cyklu menstruacyjnego u kobiet;

  • Zaburzeniami wzrostu i rozwoju;

  • Zmniejszeniem tempa przemian metabolicznych oraz zmianą dostępności hormonów metabolicznych między innymi insuliny, FT3, czy IGF-1;

  • Obniżeniem gęstości mineralnej kości;

  • Zaburzeniami ze strony układu pokarmowego;

  • Zaburzeniami odporności;

  • Zwiększeniem ryzyka kontuzji oraz wydłużenie czasu regeneracji (w tym gojenia się ran);

  • Zmniejszeniem siły mięśniowej;

  • Zaburzoną odpowiedzią na sesje treningowe (obniżenie glikogenu mięśniowego):

  • Zmniejszoną wytrzymałością i wydolnością;

  • Rozdrażnieniem, depresją.

 

O ile u kobiet łatwiej jest zdiagnozować zespół RED-s, ponieważ najpopularniejszym, pierwszym objawem jest zanik miesiączki, tak u mężczyzn jest to trudne, z uwagi na niespecyficzność objawów. Przy tym, szybko postawiona diagnoza jest kluczem w poprawie wyników sportowych oraz przede wszystkim zapobieganiu niekorzystnym skutkom zdrowotnym.  W celu diagnostyki niskiej dostępności energii może posłużyć nam oznaczenie ferrytyny, glukozy/insuliny na czczo, ciśnienia skurczowego i rozkurczowego, ft3, IGF-1 oraz cholesterolu.

 

Celem leczenia zespołu niskiej dostępności energii jest zoptymalizowanie podaży energii oraz w niektórych przypadkach nieco obniżenie intensywności treningów, co poskutkuje zwiększeniem masy ciała zawodniczki / zawodnika. Należy skupić się na dostarczaniu większej ilości kilokalorii w ciągu dnia, rzędu ok. 300-600 kcal na dobę. Zazwyczaj cały model diety zostawia się taki jaki był już wypracowany, a dorzuca się coś extra (dodatkowy koktajl, baton, jogurt z dodatkami) i tutaj warto tak zbilansować dietę, aby dodatkowe kilokalorie pochodziły z w głównej mierze z węglowodanów, które niezbędne są do odbudowania glikogenu mięśniowego i wątrobowego.

 

Tak jak pisałam wcześniej, zwiększenie masy ciała jest niezbędne do wyeliminowania objawów niskiej dostępności energii i skutków, jakie mogą za sobą nieść. To może okazać się barierą nie do przeskoczenia wśród niektórych sportowców (głównie kobiet), jednak jest  to absolutna konieczność, aby odbudować funkcjonowanie organizmu i powrót do treningów.

 

 

24 września 2021
07 listopada 2022
Fizjoterapia sportowa to szerokie pojęcie modelu pracy ze sportowcem. Całokształt działania nastawiony jest na wspomaganie treningu, poprawę regeneracji powysiłkowej oraz
04 listopada 2022
O ile o benefitach płynących z regularnej aktywności fizycznej nikogo nie trzeba przekonywać, to korzyści wynikające z regeneracji powysiłkowej są
19 października 2022
Dobrze jest co jakiś czas obejrzeć swoje ciało i dokładnie przyjrzeć się wszystkim znamionom. Jeśli coś nas zaniepokoi, warto udać

Autor artykułu

Fizjoterapeuta Radosław Wetman